Thuishaven » Waterverplaatsing

Waterverplaatsing

Zuiging bij het passeren van schepen

Als boten elkaar passeren of elkaar tegemoet komen op smal vaarwater dan treedt er zuiging op. Afhankelijk van de situatie worden de schepen naar elkaar toe gezogen of van elkaar afgeduwd. Daarnaast moet je vooral als kleine boot rekening houden met de boeggolf en de hekgolf van andere schepen.

Lid worden van vaarbewijs filmpjes

Waterverplaatsing, je zuigt zo naar een schip toe!

Zuiging treedt vooral op in smal vaarwater en bij grote schepen. Vooral de breedte en de diepgang van het schip hebben een grote invloed op de zuiging. Met name als je zelf op een klein schip vaart, moet je hier rekening mee houden en zoveel mogelijk afstand houden en bijsturen. De waterverplaatsing die optreedt wordt vooral veroorzaakt, doordat grote schepen veel water wegduwen met hun boeg en met hun schroef, hierdoor ontstaan niveauverschillen in het water.

Grote schepen die elkaar tegemoet varen worden van elkaar weggedrukt en schepen die elkaar passeren worden naar elkaar toe gezogen.

Oevereffect

Als je als schip te dicht langs de kant vaart, dan kan de achterkant van het schip ook naar de kant worden gezogen, dit heet het oevereffect. Je kan dit oplossen door vaart te minderen.Tip: Dit is een examenvraag die vaak fout wordt beantwoord, onthouden dus! Daarnaast kunnen de boeg- en hekgolven die je veroorzaakt zorgen voor schade aan de oevers.

Boeggolf

Aan de voorkant van een groot schip wordt het water in een golf, de boeggolf, opgestuwd. Het water in deze ophoging vloeit in voorwaartse, zijwaartse en achterwaartse richting weg. Het effect is dat er rond de boeg van een groot schip stromingen in alle richtingen van de boeg weg lopen. Als je als klein schip in zo’n stroming terecht komt, kan je behoorlijk uit koers worden gezet.

Planeren

Sommige schepen (snelle speedboten) kunnen uit het water komen als ze een bepaalde snelheid hebben. Ze varen dan als het ware op hun eigen boeggolf en veroorzaken zo nauwelijks golven.

Hekgolf

Aan de achterkant van het grote schip treedt eenzelfde effect op, omdat de schroef water van voren aanzuigt en in achterwaartse richting wegstuwt. Hier vind je de hekgolf, die ook in alle richtingen bij het grote schip vandaan stroomt.

hekgolf en boeggolf vaarbewijs
Hekgolf – Foto: Rens Groenendijk

Dode hoek

Hou ook rekening met de grote dode hoek die grote schepen hebben, je bent vanaf de brug totaal onzichtbaar in de dode hoek. Probeer altijd te vermijden om in de dode hoek te zitten en als het niet anders kan, zorg dan dat je er zo snel mogelijk weer uit bent.

Oefenvragen: Waterverplaatsing

In dit filmpje staan oefenvragen over waterverplaatsing en zuiging die horen bij bovenstaande theorie.

Lid worden van vaarbewijs filmpjes

Meer lezen?

Veel gestelde vragen

Wanneer ontstaat er zuiging in het water?

Zuiging treedt op in smal vaarwater en bij brede schepen met een grote diepgang.

Wat is het oevereffect?

Bij het oevereffect dan wordt de achterkant van een snelvarende boot die dicht langs de oever vaart naar de oever toe getrokken.

Wat is planeren?

Een boot gaat planeren als hij uit het water komt en op zijn eigen boeggolf gaat varen.